GÜNDEME BAKIŞ - Sayıştay’ın Selçuk Belediyesine ilişkin denetim raporunda, sahipsiz sokak hayvanlarına yönelik yükümlülüklerin yerine getirilmesi, sosyal yardım ödemelerinin denetlenmesi ve sosyal denge tazminatı sözleşmesinin kapsamı hakkında çeşitli bulgulara yer verildi. Raporda, sahipsiz köpeklerin toplanması ve barınak kapasitesinin artırılması konusunda eksiklikler bulunduğu, hayvanlar için ayrılan kaynağın amacı dışında harcamalarda da kullanıldığı belirtildi. Sosyal yardımlarda mükerrer ve haksız ödemelerin önlenmesine yönelik kontrollerin yetersiz kaldığı da kaydedildi.
SAHİPSİZ HAYVANLARA YÖNELİK YÜKÜMLÜLÜKLER YERİNE GETİRİLMEDİ
Sayıştay raporunda, Selçuk Belediyesinin 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu kapsamında sahipsiz sokak köpeklerinin toplanması, hayvan bakımevlerinin kurulması ve hayvanların sahiplendirilinceye kadar bakımının sağlanmasına ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmediği tespit edildi. Raporda, ilçede çok sayıda sahipsiz köpeğin bulunduğu, hayvanların toplanması için yeterli kapasitede barınak yapılmadığı ve mevzuat kapsamında gerekli işlemlerin yeterince gerçekleştirilmediği belirtildi.
5199 sayılı Kanun’un Geçici 4’üncü maddesine göre büyükşehir belediyeleri, il belediyeleri ve nüfusu 25 binin üzerindeki belediyelerin, hayvan bakımevlerinin kurulması, rehabilitasyon işlemlerinin gerçekleştirilmesi ve sahipsiz hayvanların sahiplendirilinceye kadar bakılması amacıyla en son kesinleşmiş bütçe gelirlerinin binde beşi oranında kaynak ayırması gerekiyor. Ayrılan kaynağın yalnızca hayvan bakımevi kurulması, sahipsiz hayvanların toplanması, rehabilite edilmesi ve sahiplendirilinceye kadar bakılması için kullanılması zorunlu tutuluyor.
Denetimde, Selçuk Belediyesinin bu kapsamda ayırdığı kaynağın cep telefonu alımı gibi amacı dışındaki harcamalarda da kullanıldığı tespit edildi. Raporda, sahipsiz köpeklerin toplanmaması ve yeterli barınak kapasitesinin oluşturulmamasının 5199 sayılı Kanun hükümlerine aykırılık oluşturduğu belirtildi. Ayrıca sahipsiz köpeklerin neden olabileceği saldırıların insan ve toplum sağlığını tehdit edebileceği ve belediyenin tazminat davalarıyla karşı karşıya kalabileceği ifade edildi.
Belediyenin yanıtında, Veteriner İşleri Müdürlüğü tarafından yıl boyunca sahipsiz sokak hayvanlarına yönelik gerçekleştirilen çalışmalar ve yapılan harcamalar hakkında bilgi verildi. Hayvanların barınma kapasitesini artırmak amacıyla doğal yaşam alanında çalışmalar yürütüldüğü belirtilirken, mevzuat hükümlerine uygun hareket edilmesine özen gösterileceği bildirildi.
Sayıştay, insan ve toplum sağlığının korunması ve belediyenin olası ekonomik yüklerle karşılaşmaması için sahipsiz sokak köpeklerinin toplanması ve hayvanların sahiplendirilinceye kadar barınaklarda bakılması gerektiğini kaydetti.
SOSYAL YARDIM ÖDEMELERİNDE KONTROL EKSİKLİĞİ
Raporda, Selçuk Belediyesinin sosyal yardım işlemlerinde mükerrer ve haksız ödemelerin önlenmesine yönelik kontrol süreçlerinde eksiklikler bulunduğu belirtildi. Sosyal yardım başvurularının değerlendirilmesinde diğer kurumların verilerinden tam olarak yararlanılmadığı ve yardım alan kişilerin durumlarında meydana gelen değişikliklerin düzenli biçimde kontrol edilmediği tespit edildi.
Denetimde, sosyal yardım yapan diğer kurum ve kuruluşlarla gerekli yazışmaların gerçekleştirilmediği, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının Bütünleşik Sosyal Yardım Bilgi Sistemi’nden Veri Paylaşım Yönetmeliği kapsamında yeterince yararlanılmadığı ifade edildi. İlk başvuru sırasında yapılan incelemenin ardından, yardımlar devam ederken kişilerin ekonomik ve sosyal durumlarında meydana gelebilecek değişikliklere ilişkin ikincil kontrollerin etkin biçimde yürütülmediği kaydedildi.
Raporda ayrıca, evli olmasına rağmen eşi aynı hanede görünmeyen kişiler için ilave incelemeler yapılmadığı belirtildi. Bu durumun sosyal yardım ödemelerinde mükerrerlik ve haksız ödeme riskini artırdığı ifade edildi.
Belediye tarafından yapılan açıklamada, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile veri paylaşımı konusunda protokol imzalandığı ve veri paylaşımına başlandığı bildirildi. Ancak Bakanlıktan yapılan veri talebinde ayrıntıların ve sınırların net biçimde belirtilmemesi nedeniyle talebin reddedildiği aktarıldı. Sayıştay, sosyal yardım ödemelerinin etkin biçimde denetlenebilmesi için Bakanlık tarafından belirlenen prosedürlere uygun hareket edilmesi gerektiğini kaydetti.
Belediyenin İzmir Büyükşehir Belediyesi ile de protokol imzalandığını ve veri paylaşımına başlandığını bildirdiği, ancak denetim kapsamında sunulan belgeler arasında karşılıklı imzalanmış ve resmî süreçleri tamamlanmış bir protokole rastlanmadığı belirtildi.
Sayıştay, sosyal yardım süreçlerinde diğer kurumlarla etkin koordinasyon kurulması ve yardım alan kişilerin durumlarındaki değişikliklerin düzenli olarak kontrol edilmesi gerektiğini bildirdi.
SOSYAL DENGE SÖZLEŞMESİNDE MEVZUATTA YER ALMAYAN DÜZENLEMELER
Sayıştay raporunda, Selçuk Belediyesi ile Tüm Belediye ve Yerel Yönetim Hizmetleri Emekçileri Sendikası (TÜM BEL-SEN) arasında imzalanan ve 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren geçerli olan toplu sözleşme de incelendi.
İnceleme sonucunda, sosyal denge tazminatı sözleşmesinde mevzuatta yer almayan ve sözleşmenin konusu dışında kalan bazı düzenlemelerin bulunduğu tespit edildi. Raporda, sosyal çalışmalardan yararlanma ve personele çeşitli günlerde izin verilmesi gibi konularda sözleşme kapsamını aşan hükümlere yer verildiği belirtildi.
