Hopi’nin 1.500 kullanıcının katılımıyla gerçekleştirdiği Hopi Pulse araştırmasının ilk sonuçları, maaşın ay içindeki kullanımında dikkat çekici farklılıklar olduğunu ortaya koydu. Katılımcıların yüzde 88’i maaşını öncelikle zorunlu harcamalara ayırırken, yüzde 90’ı kendisini mutlu edecek küçük alışverişlerden tamamen vazgeçmiyor. Araştırmaya göre kadınların maaşı erkeklere kıyasla daha erken tükenirken, zorunlu harcamaların ardından bütçeden ayrılan payda giyim açık ara ilk sırada yer alıyor.
Hopi’nin tüketimdeki değişimi daha yakından ve düzenli olarak izlemek amacıyla hayata geçirdiği Hopi Pulse’ın ilk sonuçları açıklandı. Ağustos 2026 döneminde Hopi uygulaması içindeki anket modülü üzerinden 1.500 Hopi kullanıcısının katılımıyla gerçekleştirilen araştırmada, maaşın hesaba yattığı ilk andan ay içindeki harcama ritmine, küçük mutluluk alışverişlerinden zorunluluklar sonrasındaki tercihlere ve maaş gününün yarattığı duygulara kadar tüketici davranışları incelendi.
Katılımcıların yüzde 59’unu erkekler, yüzde 41’ini kadınlar oluşturdu. Gelir grupları üç segmentte ele alınırken segmentlerin oluşturulmasında Türk-İş’in açıkladığı yoksulluk sınırı referans alındı. Hopi Pulse, kullanıcıların tüketim eğilimlerine ilişkin beyanlarını düzenli aralıklarla takip ederek zaman içindeki değişimi ortaya koymayı amaçlayan bir araştırma serisi olarak kurgulandı. Hopi ekosistemindeki alışveriş verileri ise ilerleyen dönemlerde anonim ve istatistiksel düzeyde değerlendirilerek araştırmayı derinleştirecek ayrı bir katman olarak Pulse’a dahil edilebilecek.
MAAŞIN İLK DURAĞI SORUMLULUKLAR
Araştırmanın en net sonuçlarından biri maaşın hesaba yattığı ilk anda ortaya çıkıyor. Katılımcıların yüzde 71’i öncelikle kira, fatura ve kredi/kredi kartı gibi düzenli ödemelere, yüzde 17’si ise market gibi temel ihtiyaçlara yöneliyor. Böylece her 100 kişiden 88’inin maaşı gelir gelmez ilk durağı mevcut yükümlülükler ve temel ihtiyaçlar oluyor. Maaşının bir kısmını öncelikli olarak birikim veya yatırıma ayırabilenlerin oranı ise yüzde 8’de kalıyor.
18-25 yaş grubunda da zorunluluklar belirgin. Bu grubun yüzde 37’si düzenli ödemeleri, yüzde 33’ü ise market gibi temel ihtiyaçları ilk sıraya koyuyor. Böylece gençlerin yüzde 70’i maaşı gelir gelmez önceliğini düzenli ödemelere veya temel ihtiyaçlara veriyor.
MAAŞIN AY İÇİNDEKİ ÖMRÜ DEĞİŞİYOR
Maaşın ay içindeki ömrüne bakıldığında araştırmanın en dikkat çekici karşıtlıklarından biri ortaya çıkıyor. Katılımcıların yüzde 25’i maaşının ilk 7 günde tükendiğini söylerken, yüzde 24’ü ay sonunda hâlâ elinde harcanmamış bir miktar kaldığını belirtiyor. Birbirine çok yakın büyüklükteki bu iki grup, aynı maaş gününün katılımcılar arasında oldukça farklı bütçe deneyimlerine dönüşebildiğini gösteriyor.
Gelir gruplarında beklenen fark görülse de maaşın ayı tamamlayamaması yalnızca bir gelir grubuyla sınırlı değil. Gelir -1 grubundaki katılımcıların yüzde 68’inin maaşı ilk üç haftada tükenirken, ay sonunda maaşından harcanmamış para kaldığını söyleyenlerin oranı yüzde 18. Gelir -2 grubunda ise ay sonunda elinde para kaldığını söyleyenlerin oranı yüzde 32. Başka bir ifadeyle bu grupta da katılımcıların yaklaşık üçte ikisi ay sonuna maaşından harcanmamış para bırakamadığını belirtiyor.
KÜÇÜK ALIŞVERİŞLERDEN VAZGEÇİLMİYOR
Maaşın büyük bölümü zorunlu harcamalara ayrılsa da katılımcıların kendilerini mutlu edecek küçük alışverişlerden tamamen vazgeçmediği görülüyor. Katılımcıların yüzde 90’ı kendisini mutlu edecek küçük alışverişleri her zaman ya da zaman zaman yapmayı sürdürüyor. “Hiç yapmam” diyenlerin oranı ise yüzde 10’da kalıyor.
18-25 yaş grubunda bu davranış daha belirgin. Bu yaş grubunda “hiç yapmam” yanıtını veren katılımcı bulunmazken, grubun yüzde 52’si kendisini mutlu edecek küçük bir alışverişi her maaş döneminde yaptığını belirtiyor.
KADINLARIN MAAŞI ERKEKLERE GÖRE DAHA ERKEN TÜKENİYOR
Araştırmanın en belirgin ayrışmalarından biri kadınlarla erkekler arasında görülüyor. Maaşını ilk 7 günde tükettiğini söyleyenlerin oranı kadınlarda yüzde 31 iken erkeklerde yüzde 21. Ay sonunda elinde harcanmamış bir miktar bırakabildiğini söyleyenlerin oranı ise erkeklerde yüzde 27, kadınlarda yüzde 21.
Fark 26-35 yaş grubunda daha da açılıyor. Bu yaştaki kadınların yüzde 40’ı maaşının ilk haftada tükendiğini söylerken erkeklerde oran yüzde 24. Gelir -2 grubunda da ay sonunda elinde para kaldığını söyleyen erkeklerin oranı yüzde 38, kadınların oranı yüzde 24.
ZORUNLU HARCAMALARIN ARDINDAN GİYİM İLK SIRADA
Fatura ve temel giderlerin ardından katılımcıların kendilerine ayırabildiği bütçede giyim yüzde 49 ile açık ara ilk sırada yer alıyor. Dışarıda yemek/restoran yüzde 13 ile ikinci sırada bulunurken kozmetik ve seyahat de öne çıkan kategoriler arasında.
Bütçeden kısmak gerektiğinde de giyim dikkat çekiyor. Katılımcıların yüzde 78’i kategoriler içerisinde vazgeçmekte zorlandığı harcama alanları olduğunu belirtirken, giyim yüzde 19 ile en çok korunan kategori olarak ilk sırada yer alıyor. Gerektiğinde bütün kategorilerden kısabileceğini söyleyenlerin oranı ise yüzde 22.
'HOPİ PULSE GÜNCEL BİR REFERANS NOKTASI'
Hopi CEO’su Elif Ateşok Şatıroğlu, “Tüketici biz onu anlamaya çalışırken değişmeye devam ediyor. Yıllık ve dönemsel raporlar hâlâ çok değerli; ancak bugün değişimi yalnızca geriye bakarak okumak yeterli değil. Hopi Pulse’ı bu nedenle her seferinde tek bir sıcak meseleye odaklanan ve düzenli olarak devam eden bir araştırma serisi olarak kurguladık. Klasik bir anket bize tüketicinin ne söylediğini, alışveriş verisi ise ne yaptığını gösteriyor. Hopi’nin 21 milyon kullanıcı, 30 sektör ve 300’ü aşkın markadan oluşan ekosistemi sayesinde bu iki katmanı birlikte okuyabilme gücüne sahibiz. Hedefimiz, Hopi Pulse’ın tüketim eğilimleri konuşulurken güncel bir referans noktası olması” dedi.
'ARAŞTIRMA TEKRARLANDIKÇA TREND ORTAYA ÇIKACAK'
Hopi Growth, Data ve Merchant Success’ten Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Mihrican Ünlü ise “Hopi Pulse modelini davranış, beyan ve zaman olmak üzere üç katman üzerine kurduk. Kullanıcılarımızın bize ne söylediğini dinliyor, anonim ve istatistiksel düzeyde alışveriş davranışını analiz ediyor ve bu iki katmanı düzenli aralıklarla birlikte okuyarak değişimi zaman içinde izliyoruz. Bir araştırma bir kez yapıldığında haberdir; aynı soru tekrarlandığında trend olur. Tüm analizler anonim ve istatistiksel bazda yapılıyor; Hopi müşteri verisini markalarla paylaşmıyor” diye konuştu. (Cumhuriyet)
