Modern sanat dünyasının en çok tartışılan, kapitalist tüketim kültürünü ve sanatın piyasa değerini sorgulayan ikonik eserlerinden biri olan "Comedian" (Komedyen), yeni bir skandalla karşı karşıya. İtalyan sanatçı Maurizio Cattelan'ın duvara gri bir koli bandıyla yapıştırılmış bir muzdan oluşan milyonlarca dolarlık ünlü eserinin merkezindeki meyve, sergilendiği müzeden çalındı.
NTV'nin aktardığına göre; olay, Fransa'nın doğusunda yer alan ve Paris'teki ünlü Centre Pompidou'nun bir şubesi olan Pompidou-Metz müzesinde meydana geldi. Cumartesi günü müzede görevli bir güvenlik personelinin eserin merkezindeki muzun yerinde olmadığını fark etmesiyle hırsızlık tablosu ortaya çıktı. Müze yönetimi, kimliği belirsiz kişi ya da kişiler hakkında hırsızlık suçlamasıyla derhal savcılığa başvurduklarını duyurdu.
ÇALINAN MUZU YENİSİYLE DEĞİŞTİRDİLER
Sanatın metalaşmasını hicveden eserin doğası gereği, çabuk bozulan bir meyve olan muz zaten müze görevlileri tarafından her üç günde bir tazeleniyordu. Yaşanan hırsızlık olayının ardından müze yönetimi, çalınan muzun yerine vakit kaybetmeden yeni bir muz tedarik ederek duvara yapıştırdı.
Müze yetkilileri, bu durumun sanat eserine bir saygı meselesi olduğunu vurgulayarak, bu kez failin bilinmemesi nedeniyle yasal süreci sonuna kadar takip edeceklerini belirtti.
DAHA ÖNCE DE DEFALARCA "YENMİŞTİ"
Bu olay, "Comedian" adlı eserin başına gelen ilk vaka değil. Eser, daha önce sanat protestolarının ve performans sanatçılarının "lezzetli" bir hedefi haline gelmişti. Geçen yıl temmuz ayında bir ziyaretçi müzedeki muzu koparıp yemiş, güvenlik güçleri duruma müdahale ederek muzu yenilemişti. Sanatçı Cattelan o dönem, "Ziyaretçinin yalnızca muzu yemesinden dolayı hayal kırıklığı yaşadım, keşke bandı da yemiş olsaydı" diyerek olayı esprili bir dille geçiştirmiş ve müze yasal işlem başlatmamıştı.
Eserin ilk sansasyonu ise 2019 yılında Miami Beach'teki Art Basel fuarında 120 bin dolar fiyat etiketiyle satışa çıktığında yaşanmıştı. O dönem performans sanatçısı David Datuna, fuardaki muzu "acıkmış olmasını" gerekçe göstererek kameralar önünde yemişti.
Yıllar içinde küresel finans dünyasının ve spekülatif piyasaların oyuncağı haline gelen eserin değeri akılalmaz boyutlara ulaştı. Kripto para girişimcisi Justin Sun, 2024 yılında eserin bir versiyonunu tam 6,2 milyon dolara satın almış ve satın aldıktan birkaç gün sonra yine kameralar karşısında muzu yiyerek popülist bir gösteriye imza atmıştı.
ALTIN TUVALETİ DE ÇALINMIŞTI
Maurizio Cattelan, sanat dünyasında sadece bu muz eseriyle değil, burjuva lüksünü ve devlet aygıtlarını eleştiren "America" adlı eseriyle de tanınıyor. ABD Başkanı Donald Trump'a ilk başkanlık döneminde teklif edilen, tamamen çalışır durumdaki 18 ayar som altından yapılmış bu klozet eseri de 2020 yılında İngiltere'de sergilenirken çalınmıştı. Altın tuvaleti çalan iki kişi ancak Mart 2024'te suçlu bulunabilmiş; ancak parçalanan eserin altınlarının hiçbirine ulaşılamamıştı.
